Mala 108 – 108 kroków do siebie

Mala 108 – 108 kroków do siebie

108 koralików. Jeden po drugim przesuwanych między palcami.

Prosty gest, który od setek lat towarzyszy modlitwie, medytacji i pracy z mantrą.

Mala może być pięknym przedmiotem, który nosimy na szyi. Może być osobistym talizmanem i energetycznym wsparciem. Ale jej pierwotny sens jest znacznie głębszy.

Mala jest przede wszystkim towarzyszką praktyki.

Pomaga zatrzymać uwagę. Nadaje rytm. Pozwala liczyć kolejne powtórzenia mantry bez angażowania umysłu. Z czasem staje się czymś bardzo osobistym — przedmiotem związanym z naszym oddechem, intencją i chwilami, w których świadomie wracamy do siebie.

Dlaczego właśnie 108?

Liczba 108 od wieków zajmuje szczególne miejsce w duchowych tradycjach Indii, a później również w buddyzmie i innych kulturach Azji.

Nie istnieje jedno wyjaśnienie jej znaczenia. Przeciwnie — przez stulecia wokół 108 powstało wiele symbolicznych odniesień.

W tradycjach indyjskich spotykamy 108 imion bóstw, zestawienia 108 świętych miejsc czy punktów marma na ciele. Liczba pojawia się w praktykach jogicznych, hinduistycznych i buddyjskich.

Jedna z interpretacji wiąże ją również z sanskrytem: 54 dźwięki lub znaki rozpatrywane w dwóch aspektach — Śiwy i Śakti, świadomości i energii — dają 108.

Ale być może nie trzeba rozwiązywać zagadki liczby 108, żeby korzystać z jej znaczenia.

W praktyce oznacza ona przede wszystkim pełny cykl.

Zaczynamy przy pierwszym koraliku. Przechodzimy przez kolejne. Po 108 powtórzeniach wracamy do miejsca, z którego wyruszyliśmy.

Trochę jak w życiu.

Wracamy do podobnych pytań i doświadczeń, ale niekoniecznie jako ta sama osoba, która zaczynała drogę.

108 + 1 – koralik Guru

Jeśli przyjrzysz się tradycyjnej mali, zauważysz zazwyczaj jeden dodatkowy, wyróżniający się koralik.

To Guru Bead, nazywany również Meru.

Nie jest 109. koralikiem praktyki.

Jest początkiem i końcem.

Może symbolizować nauczyciela, źródło nauki, wewnętrzną mądrość albo po prostu moment zatrzymania.

Podczas tradycyjnej praktyki japa po wykonaniu 108 powtórzeń dochodzimy ponownie do Guru Bead. Jeśli chcemy rozpocząć następny cykl, nie przekraczamy go. Odwracamy malę i ruszamy w przeciwnym kierunku.

Ten niewielki gest zawiera piękne przypomnienie:

zanim rozpoczniesz kolejny cykl, zauważ, że poprzedni właśnie się zakończył.

Jeden koralik. Jedna mantra.

Najbardziej tradycyjnym sposobem pracy z malą jest japa — powtarzanie mantry.

Bierzemy pierwszy koralik obok Guru Bead i wypowiadamy mantrę. Na głos, szeptem lub wewnętrznie.

Przesuwamy koralik.

Następny.

Mantra.

Następny.

Nie musimy już zastanawiać się, czy było to trzydzieste, sześćdziesiąte czy dziewięćdziesiąte powtórzenie.

Dłonie liczą. Umysł może pozostać przy praktyce.

W tym tkwi niezwykła prostota mali.

108 okazji, żeby wrócić

Podczas medytacji umysł będzie odchodził.

Przypomnisz sobie rozmowę z rana. Pomyślisz o tym, co trzeba zrobić wieczorem. Pojawi się emocja, dźwięk, wspomnienie albo zwyczajne zniecierpliwienie.

I wtedy pod palcami pojawia się kolejny koralik.

Może stać się sygnałem:

wróć.

Nie musisz zaczynać medytacji od początku. Nie musisz oceniać tego, że się rozproszyłeś.

Po prostu wracasz do mantry.

Potem robisz to ponownie.

I jeszcze raz.

Dlatego 108 koralików można rozumieć nie jako 108 zadań do wykonania, lecz jako 108 możliwości powrotu do chwili obecnej.

Nie tylko mantra

Z mali można korzystać również wtedy, gdy nie pracujemy z tradycyjną mantrą.

Jeden koralik może odpowiadać jednemu świadomemu oddechowi.

Możemy pracować z krótką intencją, modlitwą albo słowem, którego znaczenie jest dla nas ważne.

Spokój.

Wdzięczność.

Odwaga.

Zaufanie.

Miłość.

Obecność.

Najważniejsze nie jest samo słowo.

Ważne jest to, że 108 razy świadomie kierujemy uwagę w jedno miejsce.

Mala jako wsparcie energetyczne

Nie każda mala musi być używana codziennie do japy.

Dla wielu osób jest również przedmiotem noszonym przy ciele — osobistym wsparciem energetycznym i przypomnieniem o intencji.

Znaczenie mogą mieć materiały, z których została wykonana: rudraksza, drewno sandałowe, nasiona lotosu czy naturalne kamienie. W różnych tradycjach przypisuje się im określoną symbolikę i właściwości.

Ale znaczenie mali może pochodzić również z czegoś jeszcze bardziej osobistego.

Z praktyki, którą z nią wykonujemy.

Z czasem trzymaliśmy ją w dłoniach setki razy. Towarzyszyła oddechowi, mantrze, ciszy, trudniejszym chwilom i momentom głębokiego skupienia.

W języku tradycji mówi się czasem, że mala nasyca się energią praktyki.

I właśnie dlatego dla wielu osób przestaje być zwyczajnym naszyjnikiem.

Mala blisko ciała

Istnieje piękny zwyczaj, według którego mali używanej do osobistej praktyki nie trzeba eksponować.

Można nosić ją pod ubraniem, blisko ciała.

Nie dlatego, że pokazanie jej jest czymś niewłaściwym. Zwyczaje różnią się pomiędzy tradycjami i nie istnieje jedna zasada obowiązująca wszystkich.

Chodzi raczej o intymność praktyki.

Mala, z którą medytujesz, nie musi komunikować niczego światu zewnętrznemu. Może pozostać czymś pomiędzy tobą a twoją praktyką.

Nie wszystko, co dla nas ważne, musi być widoczne.

Kamienie – wybór, który może mieć znaczenie

Jeżeli mala wykonana jest z naturalnych kamieni, ich wybór może nadać jej dodatkową warstwę symboliki.

Ametyst może kojarzyć się z ciszą i medytacją. Lapis lazuli — z mądrością i poszukiwaniem prawdy. Kwarc różowy — z łagodnością i sercem. Turmalin — z ochroną i uziemieniem. Kryształ górski — z klarownością.

Można kierować się tradycyjnymi znaczeniami minerałów.

Można również wybrać kamień intuicyjnie.

Czasami ważniejsze od pytania:

„Jakie właściwości ma ten kamień?”

jest inne:

„Dlaczego właśnie ten kamień mnie przyciąga i o czym chciałbym, żeby mi przypominał?”

Mala nie wykonuje praktyki za nas

Mala może wspierać. Może przypominać. Może mieć dla nas znaczenie energetyczne, duchowe czy emocjonalne.

Ale najciekawsza staje się wtedy, gdy nie oczekujemy, że wykona pracę za nas.

Nie musi „dawać spokoju”.

Przypomina, żeby do niego wracać.

Nie musi „dawać koncentracji”.

Pomaga zauważyć, kiedy ją tracimy.

Nie musi „zmieniać naszego życia”.

Może towarzyszyć nam wtedy, kiedy sami zaczynamy je zmieniać.

I być może właśnie w tym tkwi jej największa wartość.

108 koralików nie prowadzi nas do jakiegoś odległego miejsca.

Prowadzi przez jeden oddech, jedno powtórzenie, jeden moment obecności — a potem przez następny.

Aż odkrywamy, że praktyka nie polega na tym, żeby nigdy nie stracić kontaktu ze sobą. Polega na tym, żeby wiedzieć, jak do siebie wrócić.